SKALA I DETERMINANTY ZMIENNOŚCI DOCHODÓW GOSPODARSTW ROLNICZYCH W POLSCE
DOI:
https://doi.org/10.15290/Słowa kluczowe:
dochód z rodzinnego gospodarstwa rolnego, nominalne dochody do dyspozycji brutto, dochód rozporządzalny, gospodarstwa domoweAbstrakt
Cel – Celem opracowania jest ocena stabilności dochodów rolniczych gospodarstw domowych w Polsce w latach 1995–2021 oraz identyfikacja determinant zmienności tych dochodów.
Metoda badań – Zmienność dochodów gospodarstw domowych rolników oceniano na tle innych grup społeczno‑‑ekonomicznych. Do ustalenia determinant zmienności dochodów wykorzystano analizę regresji.
Wnioski – Dochody gospodarstw rolniczych wykazują większą niestabilność niż dochody gospodarstw domowych pracowników oraz osób pracujących na własny rachunek poza rolnictwem.
Oryginalność / wartość / implikacje / rekomendacje – Na zmienność dochodów gospodarstw rolniczych wpływają przede wszystkim czynniki determinujące wartość produkcji rolnej oraz koszty tej produkcji. Subsydia kierowane do rolników jedynie łagodzą zmienność dochodów gospodarstw rolniczych.
Bibliografia
Angeon V., Bates S., 2015, Reviewing Composite Vulnerability and Resilience Indexes: A Sustainable Approach and Application, “World Development”, vol. 72, s. 140–162, DOI: 10.1016/j.worlddev.2015.02.011.
Antón J., Cattaneo A., Kimura S., Lankoski J., 2013, Agricultural risk management policies under climate uncertainty, “Global Environmental Change”, vol. 23(6), s. 1726–1736, DOI: 10.1016/j.gloenvcha.2013.08.007.
Barry P.J., Ellinger P.N., 2012, Financial Management in Agriculture, Pearson Prentice Hall, Upper Saddle River.
Beckman J., Schimmelpfennig D., 2015, Determinants of farm income, “Agricultural Finance Review”, vol. 75(3), s. 385–402, DOI: 10.1108/AFR‑‑06-2014‑‑0019.
Budżety gospodarstw domowych w 2021 r., 2022, GUS, Warszawa.
Budżety gospodarstw domowych z lat 2003–2021, GUS, Warszawa.
Corrado G., Corrado L., 2017, Inclusive finance for inclusive growth and development, “Current Opinion in Environmental Sustainability”, vol. 24, s. 19–23, DOI: 10.1016/j.cosust.2017.01.013.
Czyżewski A., Kata R., Matuszczak A., 2022, Expenditure of Poland’s Agricultural Budgets in the Context of Selected Macroeconomic Relations, „Ekonomista”, nr 1, s. 41–66, DOI: 10.52335/dvqigjykff48.
Czyżewski B., Majchrzak A., 2015, Związek dochodów, cen i produktywności w rolnictwie w Polsce – ujęcie makroekonomiczne, „Roczniki Naukowe SERiA”, nr XVII(2), s. 26–31.
Elgersma G., Jong G., Linde R., Mulder H., 2018, Fluctuations in milk yield are heritable and can be used as a resilience indicator to breed healthy cows, “Journal of Dairy Science”, vol. 101, s. 1240–1250, DOI: 10.3168/jds.2017-13270.
Gbetibouo G.A., 2009, Understanding Farmers’ Perceptions and Adaptations to Climate Change and Variability: The Case of the Limpopo Basin. South Africa, “IFPRI Discussion Paper”, 00849, International Food Policy Research Institute, 36.
Harkness C., Areal F.J., Semenov M.A., Senapati N., Shield I.F., Bishop J., 2021, Stability of farm income: The role of agricultural diversity and agri‑‑environment scheme payments, “Agricultural Systems”, vol. 187, 103009, DOI: 10.1016/j.agsy.2020.103009.
Hsiang S.M., Burke M., 2014, Climate, conflict, and social stability: what does the evidence say?, “Climatic Change”, vol. 123, s. 39–55, DOI: 10.1007/s10584-013-0868-3.
Kata R., Wosiek M., 2020, Inequality of Income in Agricultural Holdings in Poland in the Context of Sustainable Agricultural Development, “Sustainability”, vol. 12(12), s. 49–63, DOI: 10.3390/su12124963.
Kiryluk‑‑Dryjska E., 2019, Sprawiedliwy podział: kryteria, metody i aplikacje, PWN, Warszawa.
Kulawik J., 2022, Fundamentalne problemy zarządzania ryzykiem w rolnictwie. Od ryzyka czystego i spekulatywnego do ERM i ryzyka łańcuchów (sieci) żywnościowych, IERiGŻ‑PIB, Warszawa.
Mishra A.K., Sandretto C.L., 2002, Stability of Farm Income and the Role of Nonfarm Income in U. S. Agriculture, “Review of Agricultural Economics”, vol. 24(1), s. 208–221, DOI: 10.1111/1058-7195.00014.
Noy I., Rio Y., 2016, A Survey of the Theory and Measurement of Economic Vulnerability and Resilience to Natural Hazards, “SEF Working Paper”, no. 3, Victoria University of Wellington, Wellington.
Quendler E., Morkunas M., 2020, The Economic Resilience of the Austrian Agriculture since the EU Accession, “Journal of Risk and Financial Management”, vol. 13(10), 236, s. 1–20, DOI:10.3390/jrfm13100236.
Rocznik statystyczny rolnictwa 2019, 2020, GUS, Warszawa.
Roczniki statystyczne rolnictwa z lat 2007–2021, GUS, Warszawa.
Roczniki Statystyczne Rzeczypospolitej Polskiej z lat 1995–2004, GUS, Warszawa.
Soliwoda M., Kulawik J., Góral J., 2016, Stabilizacja dochodów rolniczych. Perspektywa międzynarodowa, Unii Europejskiej i Polski, „Wieś i Rolnictwo”, nr 3(172), s. 41–68.
Swamy V., 2019, Financial inclusion and the resilience of poor households, “The Journal of Developing Areas”, vol. 53(4), s. 179–192, DOI: 10.1353/jda.2018.0079.
The CAP after 2020: Modernising & simplifying the Common Agricultural Policy, 2020, European
Commission, https://ec.europa.eu/info/food‑farming-fisheries/key‑policies/common‑agricultural-
policy/future‑cap_en [data dostępu: 3.06.2020].
Uniwersalia polityki rolnej w gospodarce rynkowej. Ujęcie makro- i mikroekonomiczne, 2007, Czyżewski A. (red.), Wyd. AE, Poznań.
Urruty N., Tailliez‑‑Lefebvre D., Huyghe Ch., 2016, Stability, robustness, vulnerability and resilience of agricultural systems. A review, “Agronomy for Sustainable Development”, vol. 36, s. 1–15, DOI: 10.1007/s13593-015-0347-5.
Zegar J.S., 2008, Dochody w rolnictwie w okresie transformacji i integracji europejskiej, IERiGŻ‑PIB, Warszawa.
Zegar J.S., 2014, Rolnictwo III Rzeczypospolitej, Wyd. Mazowieckie Biuro Planowania Regionalnego, Warszawa.
Zegar J.S., 2018, Kwestia agrarna w Polsce, IERiGŻ‑PIB, Warszawa.
www 1, https://agriculture.ec.europa.eu/system/files/2021-01/cap_specific_objectives_-_brief_1_-_ensuring_viable_farm_income_0.pdf [data dostępu: 31.05.2023].
Pobrania
Opublikowane
Wersje
- 21.05.2024 - (2)
- 29.01.2024 - (1)
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2023 Optimum. Economic StudiesAutor zapoznał się i akceptuje warunki zawarte w umowie licencyjnej