ZASTOSOWANIE MODELOWANIA PLS-SEM DO BADANIA INNOWACYJNOŚCI GOSPODAREK KRAJÓW UNII EUROPEJSKIEJ

Abstrakt

Cel – Celem artykułu jest prezentacja możliwości zastosowania modeli PLS‑‑SEM w badaniach dotyczących innowacyjności gospodarek krajów UE.

Metoda badań – Modelowanie równań strukturalnych to metoda umożliwiająca badanie zależności między zmiennymi, które są nieobserwowalne. Model SEM składa się z dwóch podmodeli: strukturalnego i pomiarowego. Do jego estymacji stosuje się metody oparte na kowariancji (CB) lub metodę cząstkowych najmniejszych kwadratów (PLS). Wybór uzależniony jest od kontekstu empirycznego, celów badawczych, wielkości próby oraz właściwości statystycznych danych. Ze względu na niewielką liczebność zbiorowości
w opracowaniu zastosowano metodę PLS. Modele oszacowano na podstawie danych przekrojowych, odnoszących się do roku 2018 i 2021.

Wnioski – Artykuł przedstawia etapy konstrukcji modelu PLS‑‑SEM od specyfikacji modelu poprzez estymację, weryfikację statystyczną aż do interpretacji wyników. Szczególną uwagę zwrócono na możliwość formułowania wniosków na podstawie różnych elementów oszacowanego modelu.

Oryginalność / wartość / implikacje / rekomendacje – PLS‑‑SEM to relatywnie nowa metoda ekonometryczna, należąca do grupy metod analizy wielowymiarowej drugiej generacji. Jej dynamiczny rozwój można zaobserwować zwłaszcza w naukach o zarządzaniu. W dyscyplinie ekonomia metoda nie jest powszechnie znana i stosowana, ma jednak duży potencjał i może być użyteczna w badaniu związków między kategoriami o charakterze nieobserwowalnym. Zaprezentowane w artykule badania empiryczne wypełniają lukę poznawczą w zakresie wykorzystania zaawansowanych metod ekonometrycznych w badaniach ekonomicznych.