ZAUFANIE – ISTOTNY CZYNNIK W HUMAN–ROBOT COLLABORATION
Słowa kluczowe:
human–robot collaboration, HRC, współpraca ludzi i robotów, human–robot interaction, HRI, roboty, zaufanieAbstrakt
Cel – Celem artykułu jest identyfikacja czynników wpływających na jakość współpracy
pomiędzy ludźmi a robotami (human–robot collaboration – HRC) w miejscu pracy. Szczegółowo opisano wpływ zaufania. Jak podaje Polski Instytut Ekonomiczny, w latach 1993–2018 liczba robotów przemysłowych na świecie zwiększyła się z 557 tysięcy do 2,4 miliona. Implementowane roboty przestają być tylko narzędziami w ludzkich rękach. Dzięki autonomiczności zyskują status kolegów z zespołu.
Metoda badań – Artykuł powstał na podstawie syntetycznego przeglądu literatury, wykonanego w celu identyfikacji czynników wpływających na współpracę ludzi i robotów.
Wnioski – Ujawniono, że badania prowadzone w obszarze HRI udowadniają, iż zaufanie ludzi do robotów jest jedną z najważniejszych determinant prawidłowej kooperacji.
Ponadto wskazano istotność takich obszarów, jak: niezawodność, przewidywalność robotów, osobowość ludzi czy wygląd robotów. Wymienione obszary mają bezpośredni wpływ na kształtowanie się poziomu zaufania w zespołach tworzonych przez ludzi i roboty.
Oryginalność / wartość / implikacje / rekomendacje – Publikacja ukazuje istotność obszaru human robot collaboration (HRC) jako elementu wdrażania robotów we współczesnych przedsiębiorstwach. Artykuł uszczegóławia, które elementy w kształtowaniu HRC odgrywają najistotniejszą rolę. Temat HRC jest słabo rozpowszechniony w Polsce, a jak wskazuje przywołana literatura, prawidłowa współpraca ludzi i robotów jest istotnym elementem wpływającym na powodzenie robotyzacji. Poznanie zasad działania HRC jest jednym z wyzwań stojących przed współczesnymi organizacjami.
Bibliografia
2021‑0052.
Baker A.L., Phillips E.K., Ullman D., Keebler J.R., 2018, Toward an Understanding of Trust Repair in Human‑Robot
Interaction: Current Research and Future Directions, „ACM Transactions on Interactive Intelligent Systems”, Vol. 8(4), s. 30–53, DOI: 10.1145/
3181671.
Burke J.L., Murphy R.R., Rogers E., Lumelsky V.L., Scholtz J., 2004, Final report for the DARPA/NSF Interdisciplinary Study on Human‑Robot
Interaction, „IEEE Transactions on Systems, Man, and Cybernetics”, Part C, s. 103–111, DOI: 10.1109/TSMCC.
2004.826287.
Castro A., Silva F., Santos V., 2021, Trends of Human‑Robot
Collaboration in Industry Contexts: Handover, „Sensors 2021”, Vol. 21(12), s. 1–28, DOI: 10.3390/s21124113.
Chen M., Nikolaidis S., Soh H., Hsu D., Srinivasa S., 2018, Trust aware deciosion making form human‑robot
collaboration: model learning and planning, „ACM Transactions on Human‑‑Robot
Interaction”, Vol. 9(2), s. 9–23, DOI: 10.1145/3359616.
Demir M., Mc Neeseb N.J., Cooke N., 2020, Understanding human‑robot
teams in light of all‑human
teams: Aspects of team interaction and shared cognition, „International Journal of Human‑‑Computer
Studies”, Vol. 140, s. 2–7, DOI: 10.1016/j.ijhcs.2020.
102436.
Fortuna P., 2021, Optimum. Idea cyberpsychologii pozytywnej, Wydawnictwo PWN, Warszawa.
Groom V., Nass C., 2007, Can robots be teammates? Benchmarks in human‑robot
teams, „Interaction Studies”, Vol. 8(3), s. 483–500, DOI: 10.1075/is.8.3.10gro.
Hancock P.A., Billings D.R., Schaefer K.E., 2011, A Meta‑Analysis
of Factors Affecting Trust in Human‑Robot
Interaction, „Human Factors”, Vol. 53(5), s. 517–527, DOI: 10.1177/0018720811417254.
Huang I., Cooke N.J., Gutzwiller R.S., Berman S., Chiou E.K., Demir M., Zhang W., 2020, Distributed dynamic team trust in human, artificial intelligence, and robot teaming,
[w:] Trust in Human‑Robot
Intraction, Chang N., Lyons J. (red.), Academic Press, DOI: 10.1016/B978-0-12-819472-0.00013-7.
Jagoda A., 2011, Rola zespołowych form organizacji pracy w procesie doskonalenia kompetencji
pracowniczych, „Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Bankowej we Wrocławiu”, nr 24, s. 83–90.
Kamieński L., 2022, Mimowolne cyborgi. Mózg i wojna przyszłości, Wydawnictwo Czarne, Wołowiec.
Kolbeinsson A., Lagerstedt E., Lindblom J., 2019, Foundation for a classification of collaboration
levels for human‑robot
cooperation in manufacturing, „Production & Manufacturing
Research”, Vol. 7(1), s. 448–471, DOI: 10.1080/21693277.2019.1645628.
Lambrechts W., Klaver J.S., Koudijzer L., Semeijn J., 2021, Human Factors Influencing the Implementation of Cobots w High Volume Distribution Centres, „Logistics”, Vol. 5(2), s. 1–24, DOI: 10.3390/logistics5020032.
Larson L., DeChurch L.A., 2020, Leading teams in the digital age: Four perspectives on technology
and what they mean for leading teams, „The Leadership Quarterly”, Vol. 31(1), s. 1–18, DOI: 10.1016/j.leaqua.2019.101377.
Mayer R.C., Davis J.H., Schoorman F.D., 1995, An integrative model or organization trust, „Academy of Management Review”, Vol. 3(20), s. 709–734, DOI: 10.2307/
258792.
Myjak T., 2017, Uwarunkowania skutecznej i efektywnej współpracy zespołowej, Instytut Ekonomiczny, Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa, Nowy Sącz.
Oleson K.E, Billings D.R., Kocsis V., Chen J.Y.C., Hancock P.A., 2011, Antecedents of Trust in Human‑Robot
Collaboration, Conference „Cognitive Methods in Situation Awareness and Decision Support (CogSIMA)”, s. 175–178, DOI: 10.1109/COGSIMA.
2011.5753439.
Ososky S., Sanders T., Jentsch F., Hancock P., Chenb J.Y.C., 2014, Determinants of system transparency and its influence on trust in and reliance on unmanned robotic systems, „Proceedings of SPIE”, Vol. 9084, DOI: 10.1117/12.2050622.
Polski Instytut Ekonomiczny, 2021, Czy pandemia przyśpieszyła robotyzację?, Warszawa,
Robert Jr. L.P., Alahmad R., Esterwood C., Kim S., You S., Zhang Q., 2020, A Review of Personality in Human‒Robot Interactions, Foundations and Trends in Information Systems, DOI: 10.1561/2900000018.
Sanders T., Oleson K.E., Billings D.R., Chen J.Y.C., Hancock P.A., A Model of Human – Robot Trust: Theoretical Model Development, „Sage Journals”, Vol. 55(1), s. 1432–1436, DOI: 10.1177/1071181311551298.
Setter T., Gasparri A., Egerstedt M., 2017, Trust in Multi‑Agent
Networks: From Self‑Centered
to Team‑Oriented,
tekst opublikowany podczas 2017 „American Control Conference (ACC), 24–26 May 2017”, s. 997–1002, DOI: 10.23919/ACC.2017.7963083.
Simon O., Neuhofer B., Egger R., 2020, Human–
robot Interaction: Conceptualising trust in frontline teams through LEGO® Serious Play®, „Tourism Managment Perspectives”, Vol. 25(100692), s. 1–19, DOI: 10.1016/j.tmp.2020.100692.
Tunc A.O., 2020, Human‑Robot
Interaction in Organizations, [w:] Digital Business Strategies in Blockchain Ecosystems, Hacioglu U. (red.), DOI: 10.1007/978-3-030-29739-8_2.
Weiss A., Wortmeier A.-K., Kubicek B., 2021, Cobots in Industry 4.0: A Roadmap for Future Practice Studies on Human–Robot Collaboration, „IEEE Transactions on Human–Machine
Systems”, Vol. 3, s. 1–11, DOI: 10.1109/THMS.2021.3092684.
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Autor zapoznał się i akceptuje warunki zawarte w umowie licencyjnej
