WŁADZTWO PODATKOWE JEDNOSTEK SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO PAŃSTW UE W OBSZARZE PODATKÓW DOCHODOWYCH
DOI:
https://doi.org/10.15290/oes.2022.03.109.11Słowa kluczowe:
podatek dochodowy od osób fizycznych, podatek dochodowy od osób prawnych, władztwo podatkowe, samodzielność dochodowa, samodzielność finansowa JSTAbstrakt
Cel – Celem opracowania jest dokonanie oceny zakresu władztwa podatkowego jednostek
samorządu terytorialnego szczebla lokalnego i regionalnego państw UE w odniesieniu do podatków
dochodowych, w tym obciążających zarówno dochody osób fizycznych, jak i dochody spółek (korporacji).
Analizą objęto 22 państwa UE, które są członkami OECD oraz dodatkowo Wielką Brytanię.
Metoda badań – W pracy zastosowano metodę opisową. Ponadto dzięki wykorzystaniu prostych
metod statystycznych oraz graficznych metod prezentacji danych przeprowadzono analizę wydajności
fiskalnej podatków dochodowych zasilających budżety jednostek samorządu terytorialnego. W przeprowadzonych
analizach posłużono się danymi zgromadzonymi w dwóch elektronicznych bazach
danych: OECD Revenue Statistis 2022 oraz Taxes in Europe Database v3, prowadzonej przez Komisję
Europejską.
Wnioski – Znaczenie fiskalne podatków dochodowych dla budżetów jednostek samorządu terytorialnego
jest bardzo istotne, a wielu państwach wręcz kluczowe. Nie zawsze jednak przekazywaniu
samorządom określonych źródeł dochodów towarzyszy dzielenie się władztwem do dysponowania
nimi. W większości analizowanych krajów, w których JST są beneficjentami wpływów z podatków
dochodowych, mamy do czynienia z udziałami jednostek szczebla lokalnego lub regionalnego w podatkach
państwowych. Oznacza to, że władze samorządowe mają ograniczone możliwości wpływania na
wysokość dochodów uzyskiwanych z tego źródła.
Oryginalność/wartość/implikacje/rekomendacje – Tekst został opracowany na podstawie bogatego materiału
źródłowego, obejmującego nie tylko dane dotyczące wysokości uzyskiwanych wpływów, lecz
także informacje dotyczące konstrukcji badanych podatków.
Bibliografia
Assingments in Federations, [in:] Handbook of Fiscal Federalism, Ahmad E., Brosio G.,
Elgar E. (eds.), Edward Elgar Publishing, Cheltenham UK – Northampton USA.
Bird R.M., Bahl R., 2006, Subnational Taxes in Developing Countries. The Way Forward,
“Public Budgeting & Finance”, vol. 28(4), s. 1–25.
Blöchliger H., King D., 2006, Less than you Thought: The Fiscal Autonomy of Sub-Central
Governments, “OECD Economic Studies”, no. 43, s. 155–188.
Daugherty S., Harding M., Reschovsky A., 2019, Twenty years of tax autonomy across
levels of government: measurement and applications, “OECD Working Paper of Fiscal
Federalism”, no. 29.
Ebel R.D., Yilmaz S., 2003, On the Measurement and Impact of Fiscal Decentralization, [in:]
Public Finance in Developing and Transition Countries: Essays in Honour of Richard M.
Bird, Alm J., Martinez-Vazquez J. (eds.), Edward Elgar Press, Cheltenham.
Economic Policy Economic Reforms: Going for Growth, 2010, OECD, https://www.oecd.
org/economy/growth/economicpolicyreformsgoingforgrowth2010.htm [data
dostępu: 23.10.2022].
Filipiak B., Dylewski M., 2016, Źródła dochodów własnych samorządu województwa w świetle
ich samodzielności dochodowej na przykładzie województwa zachodniopomorskiego, „Annales
UMCS. Sectio H”, t. 50(1), s. 339–349.
Kobiałka A., 2017, Samodzielność finansowa jednostek samorządu terytorialnego w Polsce, [w:]
Sektor finansów publicznych a rozwój gospodaczy. Problemy i dylematy, Żukowski M.
(red.), Wydawnictwo KUL, Lublin.
Korolewska M., 2021, Samorządowe dochody podatkowe w wybranych państwach Unii
Europejskiej, „Studia BAS”, nr 1(65), s. 251–281.
Mastalski R., 2009, Prawo podatkowe, C.H. Beck, Warszawa.
Musgrave R.A., Musgrave P.B., 1973, Public finance in theory and practice, McGrow-Hill
Book Company, Fourth edition, New York.
Oates W.E., 1972, Fiscal Federalism, Harcourt, Brace, Jovanovich, New York.
Oates W.E., 2006, On the Theory and Practice of Fiscal Decentralization, “IFIR Working
Paper”, no. 2006-5.
OECD, 1999, Taxing Powers of State and Local Government, Tax Policy Studies, no. 1,
OECD Publishing, Paris.
OECD, 2021, Revenue Statistics 2021: The Initial Impact of COVID-19 on OECD Tax
Revenues, OECD Publishing, Paris, https://doi.org/10.1787/6e87f932-en.
Olson M., 1963, The Principle of ‘Fiscal Equivalence’. The Division of Responsibilities Among
Different Levels of Government, “The American Economic Review”, vol. 59(2),
s. 479–487.
Owens J., Panella G., 1991, Local Government: An International Perspective, North-Holland,
Amsterdam.
Poniatowicz M., Dziemianowicz R., 2016, Udziały samorządu terytorialnego w państwowych
podatkach dochodowych w aspekcie postulatów teoretycznych federalizmu fiskalnego,
„Annales Universitatis Maria Curie-Skłodowska. Sectio H”, vol. 50(1), s. 295–303,
DOI: 10.17951/h.2016.50.1.295
Stiglitz J., 2004, Ekonomia sektora publicznego, PWN, Warszawa.
Surówka K., 2007, Samodzielność finansowa jednostek samorządu terytorialnego w Polsce.
Teoria i praktyka, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa.
Szołno-Koguc, 2021, Samodzielność finansowa jednostek samorządu terytorialnego – aspekty
teoretyczne, „Studia BAS”, nr 1(65), s. 9–20.
Taxation Trends in the European Union, 2022, Directorate-General for Taxation and
Customs Union, European Commission, Publications Office of the European
Union, Luxembourg.
Wyszkowski A., 2010, Podatki pośrednie i dochodowe w systemie podatkowym, Wydawnictwo
Uniwersytetu w Białymstoku, Białystok.
www 1, https://stats.oecd.org/ [data dostępu: 27.06.2022].
www 2, https://ec.europa.eu/taxation_customs/tedb/ [data dostępu: 27.06.2022].
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Autor zapoznał się i akceptuje warunki zawarte w umowie licencyjnej
