KIERUNKI WYDATKOWANIA ŚRODKÓW W RAMACH FUNDUSZY SOŁECKICH W LATACH 2010–2021 ZE SZCZEGÓLNYM UWZGLĘDNIENIEM WOJEWÓDZTWA DOLNOŚLĄSKIEGO
DOI:
https://doi.org/10.15290/oes.2022.03.109.10Słowa kluczowe:
fundusz sołecki, wydatki gmin, partycypacja publicznaAbstrakt
Cel – Celem niniejszego artykułu jest analiza zmian kierunków wydatkowania środków wskazywanych
przez mieszkańców gmin w ramach funduszy sołeckich na przestrzeni lat 2010–2021.
Metoda badań – W artykule zastosowano metodę opisową z elementami analizy danych sprawozdawczych
pochodzących z baz Ministerstwa Finansów dotyczących wydatków gmin w ramach funduszy
sołeckich.
Wnioski – Na podstawie badań zidentyfikowano kierunki wydatkowania środków w ramach
funduszy sołeckich w wybranych gminach (działy 921, 926, 900, 600, 750, 754 oraz 801). Głównymi
były wydatki z działów 921 – Kultura i ochrona dziedzictwa narodowego oraz 900 – Gospodarka
komunalna i ochrona środowiska, przy czym zdiagnozowano istotne wahania w ich poziomie i częstości
występowania w poszczególnych gminach w długim okresie. Duże różnice w udziale wydatków
poszczególnych działów w kolejnych latach mogą sugerować, iż mieszkańcy zgłaszali do finansowania
projekty dla nich najistotniejsze w danej chwili.
Oryginalność/wartość/implikacje/rekomendacje – Przeprowadzona analiza jest pierwszą w literaturze
próbą oceny zmian w kierunkach wydatkowania środków na poziomie poszczególnych gmin w tak
długim okresie. Wskazuje ona, iż analiza kierunków wydatków środków z funduszy sołeckich nie
powinna odnosić się do krótkich przedziałów czasowych przede wszystkim ze względu na zaobserwowane
wahania w poziomie tych wydatków w poszczególnych latach. Jednocześnie wskazuje ona na
konieczność dalszych szczegółowych badań nad długookresowymi zmianami w kierunkach wydatków
z tych funduszy na poziomie samych sołectw.
Bibliografia
Budget Can Support Sustainable Rural Development – Lessons From Poland, “Sustainability”,
no. 12(7), s. 1–29, https://doi.org/10.3390/su12072620.
Creighton J.L., 2005, The Public Participation Handbook: Making Better Decisions Through
Citizen Involvement, Josey Bass. A Wiley Imprint, San Francisco.
European governance – A white paper, Pub. L. No. C 287 COM(2001) 428 final (2001),
https://eur-lex.europa.eu/legalcontent/
EN/TXT/?uri=celex%3A52001DC0428 [data dostępu: 12.04.2022].
Feltynowski M., 2019, The village fund as a support tool in spatial planning activities: A case
study of Poland, “European Spatial Research and Policy”, No. 26(2), s. 257–268,
https://doi.org/10.18778/1231-1952.26.2.12.
Feltynowski M., 2020, Local initiatives for green space using Poland’s Village Fund: Evidence
from Lodzkie voivodeship, “Bulletin of Geography. Socio-economic Series”, no. 50,
s. 31–41.
Feltynowski M., Rzeńca A., 2019, Solecki Fund as Instrument in the Hands of Rural
Development Policy Makers, [w:] Infrastructure and Environment, Krakowiak-Bal A.,
Vaverkova M. (red.), Springer International Publishing, Cham.
Głod-van de Sanden U., 2017, Fundusz sołecki jako forma realizacji zadań gminy przez
sołectwa, „Acta Iuris Stetinensis”, nr 17, s. 109–135, DOI:10.18276/ais.2017.17-
09.
Gulińska E., Składanek B., 2017, Budżet partycypacyjny jako przejaw demokracji uczestniczącej
w samorządzie terytorialnym, „Studia Ekonomiczne, Prawne i Administracyjne”,
nr 1, s. 30–40.
Hennig K., Biesiacki W., Pintara M., 2018, Funkcjonowanie Funduszu Sołeckiego w latach
2010–2017. Analiza prawno-statystyczna i postulaty de lege ferenda, „Opinie i Analizy.
Narodowy Instytut Samorządu Terytorialnego”, nr 38, https://www.nist.gov.pl/
nauka-i-badania/opinie-i-analizy-nr-38,1424.html [data dostępu: 19.03.2020].
Kaczurak-Kozak M., 2017, Ujęcie funduszu sołeckiego w systemie rachunkowości gminy,
„Finanse, Rynki Finansowe, Ubezpieczenia”, nr 88(1), s. 97–104.
Kołodziejczyk D., 2016, Budżet partycypacyjny jako innowacyjny instrument współzarządzania
lokalną strefą publiczną, „Studia KPZK PAN”, nr 173, s. 103–113.
Kowalczyk R., 2014, Wybrane problemy gospodarki finansowej jednostek pomocniczych gminy,
„Prawo”, nr 316(1), s. 69–77.
Krawczyk P., 2011, Fundusz sołecki instrumentem realizacji rozwoju sołectw, „Zeszyty
Naukowe Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego w Siedlcach. Seria:
Administracja i Zarządzanie”, nr 89, s. 227–235.
Leśniewska-Napierała K., 2019, Budżet obywatelski jako nowy instrument partycypacji
społecznej na obszarach wiejskich w Polsce, „Studia Obszarów Wiejskich”, nr 53, s. 77–
93.
Łukowiak D., 2020, Prawne formy bezpośredniego udziału mieszkańców w zarządzaniu finansami
wspólnoty samorządowej, „Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego”,
nr 1, s. 64–80.
Olejniczak J., Bednarska-Olejniczak D., 2019, Public participation in rural municipalities,
[w:] Proceedings of the 10th International Conference on Applied Economics Contemporary
Issues in Economy: Economics, Balcerzak A.P., Pietryka I. (red.), Instytut Badań
Gospodarczych, Olsztyn.
Olejniczak J., Bednarska-Olejniczak D., 2019a, Solecki Fund as a Kind of Participatory
Budget for Rural Areas Inhabitants in Poland, [in:] Vision 2025: Education Excellence and
Management of Innovations through Sustainable Economic Competitive Advantage, Soliman
K.S. (ed.), International Business Information Management Association, Madrid.
Owsiak K., 2016, Wykorzystanie wybranych narzędzi public governance przez jednostki
samorządu terytorialnego w Polsce a wzrost partycypacji społecznej, „Studia Ekonomiczne”,
nr 294, s. 109–120.
Paczocha M., 2009, Fundusz sołecki jako narzędzie realizacji zadań gminy przez sołectwa,
„Finanse Komunalne”, nr 7–8, s. 5–27.
Pięta P., 2020, Budżet partycypacyjny a fundusz sołecki, „Samorząd Terytorialny”, nr 9,
s. 27–36.
Ptak A., 2015, Lokalna społeczność w procesie tworzenia funduszu sołeckiego, „Studia Regionalne
i Lokalne”, nr 1(59), s. 138–153, https://doi.org/10.7366/1509499515907.
Sołectwo – studium prawnoustrojowe, 2017, Gołębiowska A., Zientarski P. (red.), Kancelaria
Senatu RP, Warszawa.
Sześciło D., Wilk B., 2018, Can Top Down Participatory Budgeting Work? The Case of
Polish Community Fund, “Central European Public Administration Review”,
no. 16(2), s. 179–192, https://doi.org/10.17573/cepar.2018.2.09.
Trykozko R., 2014, Model uprawnień jednostki pomocniczej w procesach planowania i wykonywania
budżetu gminy, Sieć obywatelska – Watchdog Polska, Warszawa.
Trykozko R., 2018, Fundusz sołecki „Finanse Komunalne”, nr 11, s. 45–54.
Wójcik M., 2014, Fundusz sołecki w świetle nowych regulacji prawnych, „Prawo Budżetowe
Państwa i Samorządu”, nr 2(4), s. 103–114.
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Autor zapoznał się i akceptuje warunki zawarte w umowie licencyjnej