System gospodarczy Polski w latach 1918-2018

Autor

DOI:

https://doi.org/10.15290/oes.2019.01.95.02

Słowa kluczowe:

system godpodarczy Polski, analiza porównawcza systemów godpodarczych, okres międzywojenny, gospodarka centralnie planowana, transformacja systemowa

Abstrakt

Cel – Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie ewolucji systemu gospodarczego Polski na przestrzeni ostatnich stu lat, od odzyskania niepodległości w 1918 r. do dnia dzisiejszego, a także próba uchwycenia jego specyficznych cech oraz pokazanie różnic systemowych między Polską a innymi krajami.
Metody – Wykorzystano różne metody badawcze, w tym: krytyczną analizę literatury przedmiotu, analizę historyczną, analizę porównawczą funkcjonujących systemów gospodarczych w Polsce w ostatnich stu latach, a także systemu gospodarczego Polski i innych krajów w tym okresie.
Opis badań – Przedmiotem rozważań jest system gospodarczy w skali makro (krajowy system gospodarczy). Ponadto system gospodarczy w wąskim znaczeniu, a więc sfera regulacyjna gospodarki. Ma on bezpośredni wpływ na wyniki gospodarcze kraju, a więc na sferę realną. W opracowaniu skupiono się na własności oraz mechanizmie koordynacji decyzji gospodarczych (ze szczególnym uwzględnieniem roli rynku i państwa), jako dwóch głównych wyznacznikach systemu gospodarczego.
Wyniki – Ostatnie sto lat Polski było również burzliwe pod względem zmian w systemie gospodarczym. Polska przeszła przez dwa megasystemy: kapitalizm i socjalizm. Od kapitalizmu do socjalizmu i z powrotem do kapitalizmu. W trakcie tych radykalnych zmian mieliśmy do czynienia z ewolucją systemu gospodarczego, zarówno w ramach systemu gospodarki rynkowej, jak i systemu gospodarki centralnie planowanej. Ponadto system gospodarczy Polski w poszczególnych podokresach posiadał specyficzne cechy i różnił się od systemu gospodarczego innych krajów funkcjonujących w tych dwóch megasystemach. Wynikało to ze specyficznych czynników społeczno-kulturowych Polski, a także określonej sytuacji historycznej, w jakiej znajdował się nasz kraj.

Bibliografia

Balcerowicz L., 1993, Systemy gospodarcze. Elementy analizy porównawczej, „Monografie i Opracowania”, nr 281.

Balcerowicz L., 2016, Trzeba się bić z PIS o Polskę, Wydawnictwo Czerwone i Czarne, Warszawa.

Bałtowski M., 2009, Gospodarka socjalistyczna w Polsce, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.

Bauman Z., 2018, Retrotopia. Jak rządzi nami przeszłość?, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.

Democracy Index 2017, 2018, www.eiu.com/topic/democracy-index, [data wejścia: 20.06.2018].

Kołodko G.W., 1999, Ekonomia i polityka transformacji. Od szoku do terapii, Poltext, Warszawa.

Kołodko G.W., Koźmiński A.K., 2017, Nowy pragmatyzm kontra nowy nacjonalizm, Wydawnictwo Prószyński i S-ka, Warszawa.

Kowalik T., 2000, Współczesne systemy ekonomiczne. Powstanie, ewolucja, kryzys, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Przedsiębiorczości i Zarządzania im. Leona Koźmińskiego, Warszawa.

Kozłowski S.G., 2004, Systemy ekonomiczne, Wydawnictwo UMCS, Lublin.

Landau Z., Roszkowski W., 1995, Polityka gospodarcza II RP i PRL, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.

Landau Z., Tomaszewski J., 1967, Gospodarka Polski międzywojennej. Tom I-IV, Książka i Wiedza, Warszawa.

Mieszczankowski M., 1960, Struktura agrarna Polski międzywojennej, PWN, Warszawa.

Możemy lepiej!, 2018, rozmowa J. Żakowskiego z prof. Adamem Przeworskim, „Polityka”, nr 4.

Swadźba S., 2007, Integracja i globalizacja a system gospodarczy Polski. Konsekwencje dla Polski, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej w Katowicach, Katowice.

Swadźba S. (red.), 2009, Systemy gospodarcze. Zagadnienia teoretyczne, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej w Katowicach, Katowice.

Szpak J., 2003, Historia gospodarcza powszechna, PWE, Warszawa.

Wilkin J., 1995, Jaki kapitalizm? Jaka Polska?, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.

Pobrania

Opublikowane

2019-02-05

Numer

Dział

Studia i rozprawy