WYDATKI ZRÓWNOWAŻONE ŚRODOWISKOWO W BUDŻETACH LOKALNYCH

  • Daniel Budzeń Gnieźnieńska Szkoła Wyższa Milenium
  • Kamilla Marchewka-Bartkowiak Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu

Abstrakt

Cel – Głównym celem badania jest przeprowadzenie oceny w zakresie wysokości tzw. zielonych
wydatków dokonywanych w ramach budżetów jednostek samorządu terytorialnego (JST). Propozycja
jest podyktowana dostrzeżoną przez autorów trudnością dokonania pomiaru i oceny w zakresie
wydatków ponoszonych przez JST, które mają przyczynić się do rozwoju koncepcji zielonego budżetu
(green budget).
Metoda badań – Realizacja celu głównego nastąpi na podstawie syntetycznej analizy literatury
dotyczącej wybranego tematu w ujęciu krajowym i zagranicznym. Na potrzeby badań ilościowych
zastosowano metody statystyczne (w tym statystykę opisową i analizę struktury). Źródłem danych są
sprawozdania budżetowe JST publikowane przez Ministerstwo Finansów na stronach Biuletynu
Informacji Publicznej.
Wnioski – W ramach przeprowadzonego badania uzyskane wyniki pozwalają na analizę wielkości
zrealizowanych zielonych wydatków, a także udziału wydatków zielonych w wydatkach majątkowych.
Najwyższe łączne wartości oszacowanych wydatków zielonych zrealizowanych przez wszystkie typy
JST przypadały na lata 2018–2019, w których wydatkowano odpowiednio kwotę 10,5 mld zł (2018 r.)
i 10,6 mld zł (2019 r.). Średni udział wydatków zielonych w wydatkach majątkowych w JST w latach
2010–2021 ukształtował się na poziomie 28,2%.
Oryginalność/wartość/implikacje/rekomendacje – Przeprowadzona analiza może stanowić asumpt do
dalszych badań, które mogłyby przyczynić się do zmian systemowych w zakresie budżetu publicznego.
Zmiany te mogłyby obejmować wyodrębnienie budżetu zrównoważonego środowiskowo o charakterze
bieżącym i majątkowym, co umożliwiałoby określenie poziomu środków publicznych gromadzonych
i wydatkowanych w celach prośrodowiskowych wskazanych w nowej taksonomii UE

Bibliografia

Batrancea I., Batrancea L., Rathnaswamy M., Tulai H., Fatacean G., Rus M., 2020,
Greening the Financial System in USA, Canada and Brazil: A Panel Data Analysis,
“Mathematics”, Vol. 8(12), s. 2217, https://doi.org/10.3390/math8122217.
Bazy danych Ministerstwa Finansów, https://www.gov.pl/web/finanse/sprawozdania-
budzetowe [data dostępu: 18.10.2022].
Budzeń D., Głębski A., 2021, Samodzielność dochodowa jako determinanta zdolności kredytowej
jednostki samorządu terytorialnego, „Studia BAS”, nr 4(68), s. 85–105, DOI:
10.31268/StudiaBAS.2021.37.
Budzeń D., Marchewka-Bartkowiak K., 2022, „Zielone” wydatki samorządowe w obliczu
europejskiej taksonomii zrównoważonego rozwoju – nowe propozycje klasyfikacyjne, [w:] Zielone
finanse w Polsce 2022, Kotecki L. (red.), Instytut Odpowiedzialnych Finansów
i UN Global Compact Network Poland, Marki.
EC, 2022, https://ec.europa.eu/info/news/green-budgeting-key-tool-hands-member-
states-path-green-transition-2022-feb-24_pl [data dostępu: 20.05.2022].
OECD, 2020, Green Budgeting Framework (Highlights), https://www.oecd.org/environment/
green-budgeting/OECD-Green-Budgeting-Framework-Highlights.pdf
[data dostępu: 20.05.2022].
OECD, 2021, Green Budget Tagging: Introductory Guidance & Principles, OECD Publishing,
Paris, https://doi.org/10.1787/fe7bfcc4-en [data dostępu: 20.05.2022].
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 2 marca 2010 r. w sprawie szczegółowej
klasyfikacji dochodów, wydatków, przychodów i rozchodów oraz środków
pochodzących ze źródeł zagranicznych, Dz.U. 2022 r., poz. 513.
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/852 z dnia 18 czerwca
2020 r. w sprawie ustanowienia ram ułatwiających zrównoważone inwestycje,
zmieniające rozporządzenie (UE) 2019/2088, https://www.gov.pl/
attachment/1f307ad3-176f-4d19-a119-2c0a88657064 [data dostępu: 18.10.2022].
Sachs J.D., Woo W.T., Yoshino N., Taghizadeh-Hesary F., 2019, Why Is Green Finance
Important?, “ADBI Working Paper”, No. 917, s. 1–9, DOI: 10.2139/ssrn.
3327149.
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, Dz.U. 2021, poz. 305
z późn. zm.
Wang Y., Zhao N., Lei X., Long R., 2021, Green Finance Innovation and Regional Green
Development, “Sustainability”, Vol. 13(15), s. 1–19, DOI: 3390/su13158230.
Wilkinson D., Benson D., Jordan A., 2008, Green budgeting, [in:] Innovation in Environmental
Policy?: Integrating the Environment for Sustainability, Jordan A., Lenschow A.
(eds.), Edward Elgar Publishing, Cheltenham UK – Northampton USA.
Opublikowane
2022-11-16
Jak cytować
Dział
Studia i rozprawy