KONSEKWENCJE KRYZYSU COVID-19 DLA FINANSÓW JEDNOSTEK SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO W KRAJACH UE

  • Sławomir Franek Uniwersytet Szczeciński

Abstrakt

Cel – Celem artykułu jest określenie konsekwencji kryzysu pandemicznego dla sytuacji budżetowej podsektora samorządowego w poszczególnych krajach Unii Europejskiej.


Metoda badań – W badaniach zastosowano analizę porównawczą dynamiki i struktury takich wielkości budżetowych jak: dochody budżetowe (w tym transfery), wydatki z uwzględnieniem klasyfikacji COFOG, saldo budżetowe oraz dług. Porównaniami objęto podsektor samorządowy w 27 krajach Unii Europejskiej za lata 2019-2021. Źródłem danych do analiz jest baza Eurostatu.


Wnioski – Przeprowadzone badania wskazują, że finanse samorządowe w krajach UE nie ucierpiały znacząco pod wpływem pandemii COVID-19, co zasadniczo wynikało jednak z tego, że głównym źródłem finansowania dodatkowych zadań oraz pokrycia ubytków dochodów podatkowych były transfery z podsektora rządowego. Jednocześnie doszło do zmiany struktury wydatków samorządowych większości krajów UE przez zwiększenie udziału wydatków na ochronę zdrowia, pomoc socjalną i sprawy gospodarcze oraz zmniejszenie udziału wydatków na rekreację i kulturę fizyczną, gospodarkę komunalną i mieszkaniową oraz edukację.


Oryginalność/wartość/ implikacje /rekomendacje – Oryginalność zaprezentowanego podejścia wynika z zastosowania jednolitych danych (pochodzących z bazy Eurostatu) do porównań finansów samorządowych wszystkich krajów UE, co pozwoliło na kompleksowe ukazanie konsekwencji kryzysu pandemicznego dla samorządowych parametrów budżetowych za lata 2020-21.

Bibliografia

Anas M., 2021, Impact of pandemic COVID-19 on local government’s financial performance in
Indonesia, “Journal of Southwest Jiaotong University”, Vol 56(3), s. 196–206,
DOI: 10.35741/issn.0258-2724.56.3.16.
Annual government finance statistics database, Eurostat, https://ec.europa.eu/eurostat/
web/government-finance-statistics/data/database [data dostępu: 24.08.2022].
Čajková A., Šindleryová I.B., Garaj M., 2021, The COVID-19 pandemic and budget
shortfalls in the local governments in Slovakia, “Scientific Papers of the University
of Pardubice, Series D: Faculty of Economics and Administration”, Vol. 29(1),
s. 1–15, DOI: 10.46585/sp29011243.
Chernick H., Copeland D., Reschovsky A., 2021, The fiscal effects of the covid-19
pandemic on cities: an initial assessment, “National Tax Journal”, Vol. 73, s. 699–732,
DOI: 10.17310/ntj.2020.3.04.
CoR, 2021, Local and regional finances in the aftermath of COVID-19, European Committee
of the Regions, DOI: 10.2863/29738.
Dafflon B., Beer-Tóth K., 2009, Managing local public debt in transition countries: an issue
of self-control, “Financial Accountability & Management”, Vol. 25, s. 305–333,
DOI: 10.1111/j.1468-0408.2009.00479.x
Dougherty S., Harding M., Reschovsky A., 2019, Twenty years of tax autonomy across
levels of government: measurement and applications, “OECD Working Papers on Fiscal
Federalism”, No. 29, s. 4–38, DOI: 10.1787/22265848.
Dutta A., Fischer H., 2021, The local governance of COVID-19: Disease prevention and
social security in rural India, “World Development”, Vol. 138, s. 1–11, DOI: 10.
1016/j.worlddev.2020.105234.
Dzigbede K., Gehl S.B., Willoughby K., 2020, Disaster resiliency of US local governments:
insights to strengthen local response and recovery from the COVID-19 pandemic, “Public
Administration Review”, Vol. 80(4), pp. 634–643, DOI: 10.1111/puar.13249.
Gordon T., Dadayan L., Rueben, K., 2020, State and Local Government Finances in the
COVID-19 Era, “National Tax Journal”, Vol. 73(3), pp. 733–757, DOI: 10.
17310/ntj.2020.3.05.
IFS, 2022, Looking back to look forwards: what can we learn from data on the impacts of
COVID-19 on councils in 2020–21?, IFS Briefing Note BN337, lnstitute for Fiscal
Studies, DOI: 10.1920/BN.IFS.2022.BN0337.
Kańduła S., Przybylska, J., 2021, Financial instruments used by Polish municipalities in
response to the first wave of COVID-19, “Public Organization Review”, No. 21, pp.
665–686, DOI: 10.1007/s11115-021-00569-7.
László V., 2019, Local Government Debts in the EU countries, 27th NISPAcee Annual
Conference, https://www.nispa.org/files/conferences/2019/e-proceedings/
system_files/papers/local-government-debts-vertesy.pdf [data dostępu: 24.08.
2022].
Maher C.S., Hoang T., Hindery A., 2020, Fiscal Responses to COVID-19: Evidence from
Local Governments and Nonprofits, “Public Administration Review”, Vol. 80(4),
s. 644–650, DOI: 10.1111/puar.13238.
Malinowska-Misiąg E., 2022, Finanse jednostek samorządu terytorialnego w Polsce w pierwszym
roku pandemii, „Optimum. Economic Studies”, nr 1(107), s. 48–63, DOI: 10.
15290/ oes.2022.01.107.04.
Marrs C., 2020, A shot in the dark: local authority budgets amid Covid-19 uncertainty, “Public
Finance”, Vol. 2, No. July, https://www.publicfinance.co.uk/feature/2020/
07/shot-dark-local-authority-budgets-amid-covid-19-uncertainty [data dostępu:
24.08.2022].
Nemec J., Špaček D., 2020, The Covid-19 pandemic and local government finance: Czechia
and Slovakia, “Journal of Public Budgeting, Accounting & Financial Management”,
Vol. 32(5), DOI: 10.1108/JPBAFM-07-2020-0109.
Nenkova P., 2021, The COVID-19 Pandemic’s Impact on Local Government Revenue in
Bulgaria, New Challenges In New Science, Петрозаводск, https://elibrary.ru/
item.asp?id=47223590 [data dostępu: 24.08.2022].
OECD & CoR, 2020, The impact of the COVID-19 crisis on regional and local governments:
Main findings from the joint CoR-OECD survey, OECD, Paris, DOI: 10.1787/
267a6231-en.
OECD, 2021, The territorial impact of COVID-19: Managing the crisis across levels of government,
OECD Policy Responses to Coronavirus (COVID-19), OECD, Paris,
https://www.oecd.org/coronavirus/policy-responses/the-territorial-impact-ofcovid-
19-managing-the-crisis-and-recovery-across-levels-of-government-a2c6abaf
[data dostępu: 24.08.2022].
OECD, 2013, Investing Together: Working Effectively across Levels of Government, OECD
Multi-level Governance Studies, OECD Publishing, Paris, DOI: 10.1787/97892
64197022-en.
Soltes V., Stofkova J., Durica J., 2021, Impact of the global COVID-19 pandemic on the
use of local government funds, “SHS Web Confernce”, Vol. 129, s. 1–7, DOI: 10.
1051/shsconf/202112901028.
Swianiewicz P., Łukomska J., 2020, Finanse samorządu terytorialnego w dobie pandemii,
Fundacja im. Stefana Batorego, https://www.batory.org.pl/wp-content/
uploads/2020/11/Finanse-samorzadu-w-dobie-pandemii.pdf [data dostępu:
24.08.2022].
Qibthiyyah R., 2021, Province and Local Finances in Indonesia during COVID-19 Pandemic,
“LPEM-FEBUI Working Paper”, No. 059, https://www.lpem.org/wp-content/
uploads/2021/04/Province_and_Local_Finances_in_Indonesia_during_COVID-
19_Pandemic.pdf [data dostępu: 24.08.2022].
WHO, 2020, Covid Strategy Update (April 2020), World Health Organization, https:
//www.who.int/publications/i/item/covid-19-strategy-update---14-april-2020
[data dostępu: 24.08.2022].
World Bank, 2021, Impact Of The COVID-19 Pandemic On Municipal Finance, Washington,
DC: The World Bank, Http://Hdl.Handle.Net/10986/37205 [data dostępu:
24.08.2022].
Opublikowane
2022-11-16
Jak cytować
Dział
Studia i rozprawy