The role of property law in creating the basis of the market economy after 1989 (regarding the historical context)

Abstract

Purpose – The purpose of the paper is to demonstrate the role of property law in the period of systemic transformation of the state and economy, which is the period of the transition from command-and-distribution economy to market economy.
Research method – Analysis of the sources of law, views of representatives of science of law and views of judicature.
Results – It can be considered that this was a unique process in the history of the Polish political system and in the history of the Polish economy. Property law became the basis for the functioning of legal institutions specific to the market economy, such as for example, commercial companies.

References

Act, 1950, Ustawa z dnia 18 lipca 1950 r. Przepisy ogólne prawa cywilnego, Dz.U. 1950 nr 34, poz. 311.

Act, 1964, Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny, Dz.U. 1964 nr 16, poz. 93 z póź. zm.

Act, 1972, Ustawa z dnia 8 czerwca 1972 r. o wykonywaniu i organizacji rzemiosła, Dz.U. 1972 nr 23, poz. 164.

Act, 1988, Ustawa z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej, Dz.U. 1988 nr 41, poz. 324.

Act, 1989, Ustawa z dnia 29 grudnia 1989 r. o zmianie Konstytucji Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, Dz.U. 1989 nr 75, poz. 444.

Act, 1990, Ustawa z dnia 13 lipca 1990 r. o prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych, Dz.U. 1990 nr 51, poz. 298.

Act, 1990a, Ustawa z dnia 28 lipca 1990 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny, Dz.U. 1990 nr 55, poz. 321.

Act, 1996, Ustawa z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i niektórych uprawnieniach pracowników, Dz.U. 1996 nr 118 poz. 561.

Akerlof A.G., Shiller J.R., 2016, Phising for Phools. The Economics of Manipulation and Deception, Princeton University Press.

Brozi K., Winiarski L., 1980, Czy „własność ogólnospołeczna” jest własnością, „Studia Filozoficzne”, nr 7.

Czachórski W., 1956, Własność osobista w świetle Konstytucji Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.

Czachórski W., Wasilkowski J., 1952, Typy i formy własności w projekcie Konstytucji Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, „Państwo i Prawo”, nr 3.

Decree, 1946, Dekret z dnia 11 października 1946 r. – Prawo rzeczowe, Dz.U. 1946 nr 57, poz. 319.

Decree, 1964a, Przepisy wprowadzające prawo rzeczowe i prawo o księgach wieczystych, Dz.U. 1946a nr 57, poz. 231.

Domański G., 1993, Spółka państwowa osobą prawną?, „Rzeczpospolita”, nr 37.

Gorynia M., 1998, Zachowania przedsiębiorstw w okresie transformacji. Mikroekonomia przejścia, Akademia Ekonomiczna w Poznaniu, Poznań.

Iwanek M., 1992, Niektóre problemy przekształceń własnościowych przedsiębiorstw w świetle ekonomii, [w:] Przekształcenia własnościowe a funkcjonowanie przedsiębiorstw, Iwanek M., Kwieciński A., PWN, Warszawa.

Jasiński P.S.J., 1994, Z powrotem do kapitalizmu, PWN, Warszawa.

Kodeks cywilny. Komentarz. Tom II. Własność i inne prawa rzeczowe (art. 126-352), 2018, Fras M., Habdas M. (red.), Wolters Kluwer, Warszawa.

Kosikowski C., 1995, Wolność gospodarcza w prawie polskim, PWE, Warszawa.

Lityński A., 1999, O prawie i sądach początków Polski Ludowej, Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku, Białystok.

Machnikowska A., 2010, Prawo własności w Polsce w latach 1944-1981. Studium historycznoprawne, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, Gdańsk.

Machnikowski P., 2005, Swoboda umów według art. 3531 KC. Konstrukcja prawna, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa.

Majka J., 1980, Etyka życia gospodarczego, Wydawnictwo Wrocławskiej Księgarni Archidiecezjalnej, Warszawa.

Mazurek F.J., 1991, Prawa człowieka w nauczaniu społecznym Kościoła. Od papieża Leona XIII do Jana Pawła II, Redakcja Wydawnictw KUL, Lublin.

Mazuryk M., Sadowski I., 2013, Organizacja i funkcjonowanie komisji kodyfikacyjnych prawa cywilnego w latach 1919-1989. Zarys problematyki, „Rocznik Nauk Prawnych”, t. XXIII, nr 1, https://www.kul.pl/files/1374/public/rnp_2013/nr_1/RNP_2013_vol23_no1_007-023_Mazuryk_Sadowski.pdf [date of entry: 14.01.2019].

Mróz T., 1999, Funkcje spółek kapitałowych w procesie prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych, Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku, Białystok.

Osajda K., 2009, Nacjonalizacja i reprywatyzacja. Akty prawne, orzecznictwo, piśmiennictwo, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa.

Pańko W., 1984, O prawie własności i jego współczesnych funkcjach, Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Katowice.

Prawo rzeczowe. System Prawa Prywatnego, 2013, Gniewek E. (red.), Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa.

Prawo zobowiązań – umowy nienazwane. System Prawa prywatnego, 2018, Katner W.J. (red.), Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa.

Problemy reprywatyzacji, 2017, Jarosz-Nojszewska A., Legutko-Kobus P. (red.), Oficyna Wydawnicza SGH, Warszawa.

Radwański Z., 1960, Własność osobista w przyszłym polskim kodeksie cywilnym, https://repozytorium.amu.edu.pl/bitstream/10593/15320/1/004%20ZBIGNIEW%20RADWA%C5%83SKI%20RPEiS%2020%281%29%2C%201958.pdf [date of entry: 14.01.2019].

Regulation of the President of the Republic of Poland, 1927, Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 7 czerwca 1927 r. o prawie przemysłowym, Dz.U. 1927 nr 53, poz. 468.

Regulation of the President of the Republic of Poland, 1934, Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 czerwca 1934 r. Kodeks handlowy, Dz.U. R.P. 1934 nr 57, poz. 502.

Regulation of the President of the Republic of Poland, 1988, Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 8 lutego 1988 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie wykonania ustawy o przedsiębiorstwach państwowych, Dz.U. 1988 nr 6, poz. 51.

Resolution of the Presidium of the Government, 1950, Uchwała Prezydium Rządu z dnia 27 września 1950 r. w sprawie opracowania nowych kodeksów Polski Ludowej – karnego i cywilnego, M.P. 1950 nr 106, poz. 1339.

Rozwadowski W., 2010, Koncepcje treści prawa własności w prawie polskim, [w:] O prawie i jego dziejach księgi dwie. Księga II, Studia ofiarowane Profesorowi Adamowi Lityńskiemu w czterdziestolecie pracy naukowej i siedemdziesięciolecie urodzin, Mikołajczyk M., Ciągwa J., Fiedorczyk P., Stawarska-Rippel A., Adamczyk T., Drogoń A., Organiściak W., Kuźmicz K. (red.), Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku, Białystok.

Stelmachowski A., 1998, Zarys teorii prawa cywilnego, Wydawnictwo Prawnicze PWN, Warszawa.

System prawa cywilnego. Prawo własności i inne prawa rzeczowe, 1977, Ignatowicz J. (red.), Wydawnictwo Polskiej Akademii Nauk, Warszawa.

Szyszkowski S.Z., 1939, Zagadnienie komercjalizacji przedsiębiorstw państwowych, Biblioteka Polska, Warszawa.

Tittenburn J., 1996, Teoria wolnodostępnej własności, „Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny”, nr 2.

Wasilkowski J., 1972, Pojęcie własności we współczesnym prawie polskim, Wydawnictwo Książka i Wiedza, Warszawa.

Wieniediktow A.W., 1952, Państwowa własność socjalistyczna, Wydawnictwo Prawnicze, Warszawa.

Wilejczyk M., 2004, Zbycie przedsiębiorstwa, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław.

Zagożdżon B., 2016, Partnerstwo publiczno-prywatne – uwarunkowania rozwoju „Optimum. Studia Ekonomiczne”, nr 6(84), s. 44-55, DOI: 10.15290/ose.2016.06.84.04.

Zaradkiewicz K., 2013, Instytucjonalizacja wolności majątkowej. Koncepcja prawa podstawowego własności i jej urzeczywistnienie w prawie prywatnym, Biuro Trybunału Konstytucyjnego, Warszawa.

Zdziennicki B., 2015, Reprywatyzacja w świetle zasad prawa, „Studia Prawnicze”, nr 3, s. 5-34.

www 1, https://www.salon24.pl/u/obywatel/93144,prof-jacek-tittenbrun-bezdroza-polskiej-prywatyzacji [date of entry: 12.11.2018].
Published
2019-10-20
How to Cite
MRÓZ, Teresa. The role of property law in creating the basis of the market economy after 1989 (regarding the historical context). Optimum. Economic Studies, [S.l.], n. 4(98), p. 134-147, oct. 2019. ISSN 1506-7637. Available at: <http://optimum.uwb.edu.pl/index.php/osj/article/view/199>. Date accessed: 18 jan. 2020. doi: https://doi.org/10.15290/oes.2019.04.98.11.
Section